Kendi Kendine Meme Muayenesi Nasıl Yapılır?

Kendi kendine meme muayenesinin temel amacı kişinin kendi meme dokusunun normal yapısını tanıması ve zaman içinde ortaya çıkan yeni değişiklikleri fark edebilmesidir. Meme dokusu her kadında aynı değildir. Bazı kadınlarda daha yumuşak, bazılarında daha yoğun veya pütürlü bir yapı hissedilebilir. Bu nedenle önemli olan tek bir standart meme yapısını aramak değil, kişinin kendi normalini bilmesidir.

Düzenli evde meme kontrolü, yeni gelişen bir sertlik, meme başında değişiklik, ciltte çekilme veya koltuk altında şişlik gibi bulguların daha erken fark edilmesine yardımcı olabilir. Ancak kendi kendine yapılan muayene tanı koymaz. Ele gelen her sertlik meme kanseri değildir ve evde yapılan kontrol mamografi, meme ultrasonu veya hekim muayenesinin yerine geçmez.

Amaç korkuyla sürekli kontrol etmek değil, memelerde daha önce olmayan ve kalıcı hale gelen değişiklikleri fark edebilecek kadar beden farkındalığı kazanmaktır.

Kendi Kendine Meme Muayenesi Neden Önemlidir?

Kendi kendine meme muayenesi, kişinin meme dokusundaki doğal özellikleri tanımasına yardımcı olur. Böylece zaman içinde daha önce bulunmayan bir değişiklik ortaya çıktığında bunu fark etmek kolaylaşabilir.

Meme dokusu adet döngüsüne, yaşa, gebeliğe, emzirmeye ve hormonal değişikliklere bağlı olarak farklı dönemlerde farklı hissedilebilir. Bu nedenle bir defalık muayeneden çok, kişinin kendi normal yapısını zaman içinde tanıması önemlidir.

Kendi kendine meme kontrolünün amacı kanseri kişinin kendisinin teşhis etmesi değildir. Fark edilen değişikliğin gerektiğinde hekim tarafından değerlendirilmesini sağlamaktır.

Kendi Kendine Muayenenin Erken Teşhise Katkısı

Kendi kendine meme muayenesi tek başına bir kanser tarama testi değildir. Buna karşılık kişinin memesindeki yeni değişiklikleri erken fark etmesi, doktora başvuru süresinin kısalmasına katkı sağlayabilir.

Meme kanseri erken belirtileri arasında yeni fark edilen bir kitle, meme şeklinde açıklanamayan değişiklik, ciltte çekilme, meme başında yeni başlayan içe dönme veya koltuk altında kalıcı şişlik bulunabilir.

Bu bulgulardan birinin görülmesi mutlaka meme kanseri olduğu anlamına gelmez. Meme kistleri, hormonal değişiklikler, enfeksiyonlar ve iyi huylu meme hastalıkları da benzer yakınmalara neden olabilir.

Önemli olan yeni, tek taraflı, kalıcı veya giderek belirginleşen değişikliklerin değerlendirilmesidir.

Kendi Kendine Muayene Ne Sıklıkla Yapılmalı?

Meme muayenesi ne sıklıkla yapılmalı sorusunda temel amaç sürekli kontrol yapmak değil, düzenli meme farkındalığı oluşturmaktır. Her gün veya haftada birkaç kez kontrol yapmak gerekli değildir ve özellikle kaygılı kişilerde memedeki normal yapıları şüpheliymiş gibi algılamaya neden olabilir.

Aylık bir kontrol alışkanlığı tercih ediliyorsa her ay yaklaşık aynı dönemde yapılması karşılaştırmayı kolaylaştırabilir.

Muayenenin çok sık yapılması yerine düzenli ve sistematik yapılması daha anlamlıdır.

Meme Muayenesi Adet Döngüsünün Hangi Gününde Yapılmalı?

Adet sonrası meme muayenesi, memelerdeki hormonal şişkinlik ve hassasiyetin azaldığı dönemde yapıldığında daha rahat olabilir.

Adet gören kadınlarda memeler çoğu zaman adet öncesindeki günlerde daha hassas, dolgun veya pütürlü hissedilebilir. Bu nedenle adet kanamasının başlamasından birkaç gün sonra, memelerdeki hassasiyetin azaldığı dönem kontrol için tercih edilebilir.

Burada tam olarak belirli bir günü zorunlu hale getirmekten çok her ay benzer hormonal dönemi seçmek daha önemlidir.

Adetleri düzensiz olan kadınlar ise kendi döngülerine göre memelerin en az hassas olduğu zamanı tercih edebilir.

Menopoz Sonrası Meme Muayenesi

Menopoz sonrasında adet döngüsü olmadığı için kontrol zamanını hormonal döngüye göre ayarlamak gerekmez.

Menopozda meme muayenesi günü olarak ayın kolay hatırlanabilecek sabit bir günü seçilebilir. Örneğin her ayın ilk günü veya kişinin kendisine uygun başka bir tarih kullanılabilir.

Bu yöntem düzenli meme farkındalığının sürdürülmesini kolaylaştırır.

Kendi Kendine Meme Muayenesi Adım Adım Nasıl Yapılır?

Temel meme muayenesi adımları üç aşamada düşünülebilir: ayna karşısında gözlem, ayakta veya duşta elle değerlendirme ve yatar pozisyonda elle kontrol.

 

Kendi kendine meme muayenesinin üç adımını gösteren infografik

 

Burada amaç memeye çok sert bastırmak veya bir sorun bulmaya çalışmak değildir. Amaç memenin tamamını belirli bir sistem içinde kontrol ederek kişinin kendi normal dokusunu tanımasıdır.

Ayna Karşısında Meme Muayenesi

İlk aşamada memeler ayna karşısında yalnızca gözle değerlendirilir.

Önce kollarınız yanınızdayken iki memenin genel şekline bakabilirsiniz. Ardından kollarınızı başınızın üzerine kaldırarak cilt yüzeyini ve meme başlarının konumunu gözlemleyebilirsiniz. Ellerinizi belinize bastırarak göğüs kaslarını hafifçe kasmak da ciltteki çekilmelerin daha belirgin fark edilmesine yardımcı olabilir.

Şu değişikliklere dikkat edilebilir:

  • Daha önce olmayan belirgin asimetri
  • Ciltte çekilme veya çukurlaşma
  • Yeni başlayan kızarıklık
  • Meme başında yön değişikliği
  • Yeni gelişen içe çekilme
  • Meme yüzeyinde belirgin kalınlaşma
  • Tek taraflı belirgin şişlik

Meme başında içe çekilme nedenleri farklı olabilir. Bazı kadınlarda meme başı yapısal olarak yıllardır içe dönük olabilir ve bu kişisel bir anatomik özellik olabilir. Ancak daha önce dışa dönük olan bir meme başının yeni şekilde içeri çekilmesi değerlendirilmelidir.

Benzer biçimde memede portakal kabuğu görünümü, cildin gözenekli, kalınlaşmış ve portakal kabuğunu andıran bir yapı kazanmasıdır. Böyle bir değişikliğin yeni ortaya çıkması halinde hekim değerlendirmesi gerekir.

Yatar Pozisyonda Muayene Neden Daha Etkilidir?

Yatarak meme muayenesi, meme dokusunun göğüs duvarına daha geniş yayılması nedeniyle bazı bölgelerin elle değerlendirilmesini kolaylaştırabilir.

Sağ memeyi kontrol etmek için sağ omuz altına ince bir yastık veya katlanmış havlu yerleştirilebilir ve sağ kol başın arkasına alınabilir. Sol elin orta üç parmağının iç yüzeyiyle meme dokusu sistematik şekilde kontrol edilir. Ardından aynı yöntem sol meme için uygulanır.

Parmak uçları yerine parmakların düz iç yüzeylerini kullanmak dokuyu daha iyi hissetmeye yardımcı olabilir.

Memenin farklı derinliklerini değerlendirmek için basınç kademeli uygulanabilir:

  • Hafif basınç yüzeye yakın dokular için
  • Orta basınç daha orta derinlikteki dokular için
  • Biraz daha belirgin basınç göğüs duvarına yakın dokular için

Muayene sırasında aşırı kuvvet uygulamak gerekmez.

Memenin tamamını sistematik biçimde taramak önemlidir. Dairesel hareketlerle, yukarıdan aşağı dikey şeritler halinde veya meme başından dışarı doğru bölgesel bir sistem kullanılabilir. Hangi yöntemin seçildiğinden çok alan atlanmaması önemlidir.

Koltuk altına doğru uzanan meme dokusu da unutulmamalıdır.

Duşta meme muayenesi de bazı kişiler için kolay olabilir. Islak cilt üzerinde parmaklar daha rahat hareket ettiği için meme dokusundaki değişiklikleri hissetmek kolaylaşabilir. Ancak yalnızca duşta yapılan hızlı bir kontrol, aynada gözlem ve sistematik elle değerlendirmenin tamamının yerine geçmemelidir.

Evde Meme Muayenesi Yaparken Nelere Dikkat Edilmeli?

Meme muayenesinde nelere dikkat edilir sorusunda en önemli nokta kişinin yeni ve kalıcı değişiklikleri kendi normal dokusundan ayırt etmeye çalışmasıdır.

Meme dokusu doğal olarak tamamen düz ve yumuşak değildir. Özellikle genç kadınlarda, adet öncesi dönemde veya yoğun meme dokusuna sahip kişilerde pütürlü alanlar hissedilebilir.

Bu nedenle kontrol sırasında bulunan her sert bölgeyi tehlikeli olarak yorumlamak doğru değildir.

Memeyi ağrı oluşturacak kadar sıkmak veya her küçük farklılığı tekrar tekrar kontrol etmek de gerekli değildir. Düzenli fakat sakin bir farkındalık yaklaşımı daha uygundur.

Memenin yalnızca orta kısmını değil dış üst bölgesini ve koltuk altını da değerlendirmek gerekir.

Ele Gelen Kitle Nasıl Tanımlanır?

Memede ele gelen sertlik birçok farklı nedenle ortaya çıkabilir. Kistler, fibrokistik meme değişiklikleri, hormonal dalgalanmalar ve iyi huylu kitleler de meme dokusunda sertlik oluşturabilir.

Bu nedenle "memede sertlik kanser belirtisi mi" sorusuna yalnızca dokunarak kesin bir cevap vermek mümkün değildir.

Yeni fark edilen bir kitle varsa şu özellikler not edilebilir:

  • Hangi memede ve hangi bölgede olduğu
  • Ne zaman fark edildiği
  • Ağrılı olup olmadığı
  • Adet dönemiyle değişip değişmediği
  • Hareketli hissedilip hissedilmediği
  • Zamanla büyüyüp büyümediği

Ancak bu özellikler kişinin kendi kendine iyi huylu veya kötü huylu tanısı koymasını sağlamaz.

Özellikle daha önce hissedilmeyen, adet sonrası dönemde de devam eden veya giderek büyüyen bir kitle varsa hekim değerlendirmesi gerekir.

Meme Başında Ve Cildinde Görülen Değişiklikler Nelerdir?

Meme kontrolü yalnızca kitle aramaktan ibaret değildir. Cilt ve meme başındaki değişiklikler de önemlidir.

Yeni gelişen meme başı içe çekilmesi, kendiliğinden ortaya çıkan özellikle tek taraflı veya kanlı meme başı akıntısı, ciltte belirgin çekilme, kalınlaşma veya portakal kabuğu görünümü değerlendirilmelidir.

Koltuk altı da meme sağlığının bir parçası olarak gözden geçirilmelidir.

İnternette sık aranan "koltuk altında şişlik meme kanseri" ifadesi tek başına doğru bir ilişki kurmaz. Koltuk altında şişlik enfeksiyonlar, cilt problemleri, bazı aşılar ve farklı nedenlerle de ortaya çıkabilir.

Ancak açıklanamayan, kalıcı veya giderek büyüyen bir koltuk altı şişliğinin hekim tarafından değerlendirilmesi gerekir.

Koltuk altındaki lenf bezlerinin büyümesi her zaman kanser anlamına gelmez; önemli olan klinik değerlendirmedir.

Kendi Kendine Muayene Mamografinin Yerini Tutar Mı?

Hayır. Meme muayenesi mamografi farkı, iki yöntemin tamamen farklı amaçlara sahip olmasıdır.

Kendi kendine muayene kişinin fark edebildiği fiziksel değişiklikleri anlamasına yardımcı olur. Mamografi ise elle hissedilmeyen bazı meme değişikliklerini görüntüleyebilir.

Bu nedenle memede hiçbir kitle hissedilmemesi görüntüleme ihtiyacının olmadığı anlamına gelmez.

Mamografinin hangi yaşta ve hangi aralıklarla yapılacağı kişinin yaşına, aile öyküsüne, kişisel risk özelliklerine ve hekim değerlendirmesine göre belirlenir. Yüksek risk grubundaki kadınlarda takip planı standart taramalardan farklı olabilir.

Meme kanserinde kimler daha sık kontrol yaptırmalı hakkında bilgi almak için tıklayınız.

Meme ultrasonu da bazı durumlarda değerlendirmeye eklenebilir. Hangi görüntüleme yönteminin gerekli olduğu kişiye göre belirlenmelidir.

Hangi Bulgularla Hemen Doktora Gidilmeli?

Evde yapılan kontrol sırasında şu değişikliklerden biri fark edilirse değerlendirme geciktirilmemelidir:

  • Yeni ortaya çıkan ve kalıcı meme kitlesi
  • Meme başından kendiliğinden gelen kanlı akıntı
  • Daha önce olmayan meme başı içe çekilmesi
  • Ciltte belirgin çekilme veya çukurlaşma
  • Yeni ortaya çıkan portakal kabuğu görünümü
  • Tek memede açıklanamayan belirgin şekil değişikliği
  • Koltuk altında kalıcı veya büyüyen şişlik
  • Hızla artan kızarıklık veya şişlik

 

Meme muayenesinde doktora başvurmayı gerektiren değişiklikleri listeleyen infografik

 

Bu bulguların hiçbiri tek başına meme kanseri tanısı değildir. Ancak yeni ve açıklanamayan değişikliklerin değerlendirilmesi önemlidir.

İnternetten görsellerle karşılaştırmak veya bulgunun iyi huylu olduğuna kendi kendine karar vermek yerine genel cerrahi veya meme hastalıkları konusunda değerlendirme yapılması daha doğru olur.

Meme muayenesi video anlatım içerikleri de muayene tekniğini öğrenmek açısından yararlı olabilir. Özellikle elin nasıl yerleştirileceğini veya meme dokusunun hangi düzende kontrol edileceğini görsel olarak anlamayı kolaylaştırabilir. Ancak video izlemek, kişinin bulduğu kitleyi tanımlaması veya kendi kendine tanı koyması için yeterli değildir.

Ekim ayı meme sağlığı farkındalığının daha sık konuşulduğu bir dönemdir. Ekim ayı meme muayenesi farkındalık açısından iyi bir hatırlatıcı olabilir ancak meme sağlığının yalnızca ekim ayında düşünülmesi doğru değildir. Kişinin kendi normal meme yapısını yıl boyunca tanıması ve uygun yaşta taramalarını aksatmaması daha önemlidir.

Bu açıdan bakıldığında kendi kendine kontrol, zaman zaman yeniden bakılabilecek pratik bir meme muayenesi kılavuzu olarak düşünülebilir: memeyi gözlemlemek, elle sistematik değerlendirmek, normal yapıyı tanımak ve yeni değişikliklerde profesyonel değerlendirme almak.

Kendi Kendine Meme Muayenesi Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Memede Hareketli Kitle Tehlikeli midir?

Bir kitlenin hareketli olması tek başına iyi huylu olduğunu kanıtlamaz. Yeni fark edilen veya devam eden kitlelerin özellikleri hekim muayenesi ve gerektiğinde görüntüleme ile değerlendirilmelidir.

Meme Ağrısı Kanser Belirtisi Olabilir mi?

Meme ağrısı oldukça sık görülür ve çoğunlukla hormonal veya iyi huylu nedenlerle ilişkilidir. Ancak sürekli, tek taraflı veya başka meme değişiklikleriyle birlikte görülen ağrı değerlendirilmelidir.

İki Memenin Farklı Büyüklükte Olması Normal mi?

Hafif meme asimetrisi çok yaygındır ve yıllardır aynıysa çoğunlukla kişinin doğal anatomisinin bir parçasıdır. Yeni ortaya çıkan veya kısa sürede belirginleşen asimetri varsa kontrol edilmesi gerekir.

Meme Muayenesinde Koltuk Altı Da Kontrol Edilmeli mi?

Evet. Meme dokusunun dış üst bölgesi koltuk altına doğru uzanabildiği için bu alanın da değerlendirilmesi yararlı olabilir. Yeni ve kalıcı bir şişlik fark edilirse hekim görüşü alınmalıdır.

Meme Başından Akıntı Her Zaman Tehlikeli midir?

Hayır. Meme başı akıntısının hormonal değişikliklerden iyi huylu kanal sorunlarına kadar birçok nedeni olabilir. Ancak kendiliğinden başlayan, tek memeden gelen veya özellikle kanlı akıntının değerlendirilmesi gerekir.

Meme Muayenesi Hamilelikte Yapılabilir mi?

Evet. Ancak gebelik sırasında meme dokusunda doğal olarak büyüme, hassasiyet ve yoğunluk değişiklikleri gelişebilir. Yeni ve alışılmadık bir kitle ya da başka bir belirti fark edilirse gebeliğe uygun yöntemlerle değerlendirme yapılabilir.

Meme Muayenesi Ne Kadar Sürer?

Sistematik bir kontrol genellikle birkaç dakika içinde tamamlanabilir. Önemli olan hızlı bitirmek değil, memenin tamamını aynı yöntemle değerlendirmek ve kendi normal meme dokunuzu tanımaktır.

Sosyal Medyada Paylaş:

Bunlar da İlginizi Çekebilir

memede-sertlik-ve-agri
Memede Sertlik ve Ağrı

Memede sertlik ve ağrı, kadınların yaşamının farklı dönemlerinde sıkça karşılaştığı ve çoğu zaman endişe yaratan bir dur…

Devamını Oku
iyi-huylu-meme-kisti
İyi Huylu Meme Kisti

İyi huylu meme kisti, birçok farklı türe sahiptir ve birbirinden farklı şekilde gelişim gösterebilmektedir. Memede en sı…

Devamını Oku

Ne Aramıştınız?